Ana sayfa Espor Espor ve Markalar – Oyun Dünyasına Yatırım

Espor ve Markalar – Oyun Dünyasına Yatırım

184
espor ve markalar
espor ve markalar

Espor ve Markalar. Yazımızın başlığı bu evet. Ama öncesinde oyun ve espor kavramlarından yola çıkmak sanırım en iyisi olacak; Oyun ve Espor günümüzün neredeyse en trend 2 kelimesi! Sadece Türkiye’de değil tüm dünyada gençlerin çoktan kabul ettiği, önceki nesillerin adapte olduğu ve dünyanın büyüklüğünü kabullendiği dijital evren. Hepimiz için bir hobi, kimileri için hem hobi hem de profesyonel bir yaşam şekli. Nasıl buralara geldik? Nasıl bu ekosistem bu kadar büyüdü ve yeni bir pazar yarattı? Neden markalar espora ve oyuna yatırım yapmalı? Markalar espora yatırım yaparken nelere dikkat etmeli? Neden Espor ve Markalar adı altında bir yazı yazma ihtiyacı hissettim?Gaming in Turkey Oyun ve Espor ajansı olarak 11 senedir içinde olduğumuz bu ekosistemi sizlere de detayları ile anlatmak ve paylaşmak istedik. Gelin sıfırdan başlayalım.

espor ve markalarOYUN NEDİR?

Evet, bildiğimiz oyun; insanın vaktini hoş geçirmesine, oyalanmasına yarayan, genellikle belli kuralları olan eğlence. Her şey aslında içgüdü ile başladı. Hani belgeselleri izlerken hepimiz görürüz ya; anne aslan yavru aslanla oyun oynar, ama o vahşi yaratık nasıl da güzel ve şirin gözükür değil mi? Aslında yavru aslan büyük bir avcı olmak için hazırlanmaktadır. İlk denemelerini oyun yoluyla yapmaktadır. Dünyayı bu sayede tanır.

espor ve markalarİnsan da aynı şekilde; hepimiz küçüktük, önümüze gelen her ne olursa her kim olursa olsun oyun oynar dünyayı tanırdık. Eğlenmek gibi gözüken özne, arkasında derin bir içgüdüyü beslerdi aslında.

espor ve markalarYani oyun aslında ciddi bir iştir, özgürce yapılır ama ciddiye alınması gerekir. Oyunun ayrımı olmaz offline veya online içerde ya da dışarda aynı işlevsel yapıya sahiptir.

espor ve markalarBugün artık yıllar önce dışarıda oynadığımız bir oyunu bilgisayarımızın başında gerçeğe en yakın hali ile oynayabiliyoruz. Kimine göre bu bizi asosyalleştiren bir olgu iken kimine göre çağın gereği. Günümüzde Türkiye’de milyonlarca genç ya da kendini genç hisseden insan online oyun oynuyor ve bundan zevk alıyor. Kimi evinde, kimi internet kafede oynamayı tercih ediyor. Bunu rakamlar da kanıtlıyor zaten.

RİTÜEL’E HAZIR MISIN?

Espor ve Markalar konusunu en temelden ele alıyoruz şimdi. Oyuna ben bir ritüel diyorum. Başlamadan önce her şey hazırlanır, en favori içecek dolaptan çıkar, en sevilen yiyecekler masaya dizilir, konsantre olunur ve bundan sonraki saatlerde sadece oyun, oyuncu ve masaya yerleştirilen ürünlerden ibarettir hayat.

espor ve markalarTemelinde bir başarı arayışı vardır ve oyuncuların hepsi bunun peşinden koşarlar. Oturduğunuz yerden binlerce insana bağlı olmak, aynı hedefi paylaşmak, aynı evrende yaşamak, aynı kanaldan konuşmak… Oyuncular oyuna bağlandıkları andan itibaren gerçek kimliklerini unutur, binlerce insanla beraber paylaştıkları sanal karakterlerine bürünürler.

espor ve markalarKendi özgün karakterlerini yaratan oyuncular, diğer oyuncularla tanışır; oyunda birlikte vakit geçirir, keyifli sohbet ortamları oluşturur, oyun içinde birbirlerine yardım eder, yani yeni bir dünyada birlikte başararak, birlikte paylaşmayı birlikte sonuca varmayı öğrenirler.

Öyle ki çoğu zaman bu kaynaşma daha da ileri gider, oyun içi muhabbetler oyun dışına taşarak kafelerde, sinemalarda, sokaklarda devam eder. Yani yeni bir topluluk kurulur. Bu topluluk; birbirine sıkı sıkıya bağlı, aynı zevkleri paylaşan, birbirine güvenen insanlardır. Birinin görüşü, yorumu geniş bir kitleyi etkileyebilecek kadar önemlidir.

PEKİ DİJİTAL OYUNLAR NASIL BURALARA GELDİ?

Zamanın başından beri, oyun oynamak kavramı vardır ve sebebi ise o kadar basit ki aslında; Can sıkıntısını gidermek, eğlenmek, eğlenirken öğrenmek… Video oyunları ise, insanlık tarihinde var olan birçok oyunun evrimidir. Oynuyoruz, çünkü oynarken her duyguyu tadıyoruz. Ve yapmalıyız da, çünkü beynimizi ve bedeninizi geliştirmenin en ilginç yollarından biri oyun oynamak.

Peki dijital oyunlar buralara nasıl geldi? Espor kavramı nasıl çıktı? Aslında cevabı basit; 20 25 yıl öncesine gidelim; kendinizi de düşünün eğer benim gibi 40’lı yaşlardaysanız şuan. Okuldan gelirdik; hızlıca derslerimizi yapardık, kimiz zaman düzenli kimi zaman sadece bitsin diye. Sonra dışarı çıkardık hemen. Erkekler, mahalle maçlarında plastik top ile atan alır spor maçlarını yaparken, kızlar iple atlardı. Bunu yaşayabilen şanslı nesillerdenim bende. Fark ettiyseniz ve buraya kadar okuduysanız hala Espor ve Markalar konusuna geçmedim. Çünkü siz marka sahipleri, CEO’lar, pazarlama direktörleri ya da konum bağımsız kişiler, espor ve oyuna yatırım yapmalıyım diyorsanız önce bu dünyayı iyi anlamanız gerekiyor.

espor ve markalarSonra Commodore 64 girdi hayatımıza. Kaset ile oyun alırdık. Bildiğiniz kaset. Ve kafa ayarı denen bir şey vardı. Oyunu oynamak için yarım saat ayar yapar yarım saat oynar mutlu olurduk. Amiga 500 ile standartlar bir adım ileri gitti. Another World ile başka dünyaları hissetmeye başladık.

espor ve markalarDaha online dünyaya gelmedim bile henüz. Bu dönemlerde biz hala dışarda oynayabiliyorduk. Rahatça dışarda saatlerce kalıyor, arkadaşlarla geziyor eve gelip bilgisayarda oyun oynamaya devam ediyorduk.

espor ve markalar
Another World Amiga 500 Oyunu

Sonra PC’ler girdi hayatımıza. Artık gücünü ayarlayabildiğimiz ve buna göre oyun firmalarının kaliteli oyunlar yapmaya başladığı döneme girmiştik. İnternet kafelerde lan üzerinden oyunlar çok popüler oldu bu dönemde.

Akabinde telefon devri başladı, evde bilgisayarda farklı jenrede oyunlar oynarken telefonlarda Snake oynuyorduk. Dial Up modemler girdi hayatımıza, kısıtlı internet üzerinde araştırmalar yapmaya başladık. İnterneti keşfettik. Bilgiye açılan yeni yolumuz oldu. Gazetelerden kuponlarla biriktirip aldığımız ve evin baş köşesinde duran Meydan Larousse serilerini eskicilere vermeye başladık. Öyle ya artık aradığımız tüm bilgiler elimizdeydi, hem de fazlası ile.

espor ve markalar
Efsanevi Snakes Oyunu ve Nokia 6110

Sonra online oyunlar çıktı; İnternetin gelişmesi, bilgisayarların gelişmesi, akıllı telefonların gelişmesi ve oyun firmalarının bu teknolojiye ayak uydurması ile. Online oyunlar beraberinde, birlikte oynama duygusunu yarattı. Takımdaşlık ve rekabet oyunlara ayrı bir zevk getirdi. Beraber başarmanın hazzı, beraber kaybetmenin üzüntüsü, yeniden deneme içgüdüsü ile oyun oynayanların sayısı arttı.

Rekabet, takımları, takımlar başarılı starlarını, starlar ve takımlar ise onları destekleyen taraftar dünyasını yarattı. Tanıdık geldi mi size? Sporun tüm bileşenleri burada da oluşmaya başladı.

espor ve markalarBu ekosistem ise esporu doğurdu. Çünkü hem altyapı, hem oyunlar hem de dünya artık buna hazırdı. Oyunlar ve oyun firmaları var, internet var, turnuvalar var, milyonlar var, takım ve starlar var, sponsorlar var, ödüller var, turnuvaların yayınlandığı dijital platformlar var. Profesyonelliğe geçiş ile beraber espor kavramı doğmuş oldu. Tabi bu sırada biz çocuklarımızı artık dışarı çıkaramaz olduk. Ama bunun sebebi sadece bilgisayar veya telefonda oyun oynadıkları için değil, artık dışarısının bizim dönemimizdeki kadar güvenli olmamasından dolayı.

ESPOR VE MARKALAR – OYUN SEKTÖRÜ VE MARKALAR

Evet sanırım artık kabaca da olsa oyunu, esporu biliyorsunuz. Bu yazıda sizlere kurumsal dille oyun nedir, espor nedir gibi açıklamalar yapmak istemiyorum. Onu zaten her yerde bulabilirsiniz. Bu dünyayı ve hissiyatını iyi anlamanız için kendi hislerime göre yazıyorum. Çünkü biz de bu dünyanın içinde hem profesyoneliz hem de çok sıkı oyuncularız.

Unutmayın, yukarıdaki paragraflarda da göreceğiniz gibi oyun ve espor iç içe iki kavram. Buraya yapacağınız yatırımlarda hep bu şekilde düşünmeniz gerekiyor. Bir sonraki adımı iyi atabilmek, uzun soluklu planlama yapabilmek adına.

Pazarlamacılar iyi bilir, aslında her pazarlamacının ya da pazarlama ekibinin kendi yolları vardır ama genelen bütçe planlaması yaparken araştırma sonrası en iyi bildiği kanallara en çok bütçeyi ayırırır, az denediği kanallara %20 kadar ayırarak o kanalları geliştirmeye çalışır, %10’lu bütçeyi de deneysel çalışmalar için kullanır. Eğer esporu ve oyun dünyasını hiç bilmiyorsanız size önerim total pazarlama bütçenizin %10’u ile deneysel bir giriş yaparak önce burayı görmeniz ve anlamanız olacaktır.

Espor ve Markalar ve Oyun Dünyası. Gelin dünyadan örnekler ile ufkumuzu açmaya çalışalım. Örnekleri belli bir sıraya göre değil tamamen rastgele vereceğim hem espor hem de oyun üzerine;

Bu videoyu görmüş müydünüz? Görmediyseniz mısırlarınızı alıp izleyin derim. Bakın Mercedes nasıl bir bakış açısı ile olaya yaklaşıyor;

Başka bir Mercedes örneği; missdirection dediğimiz mesaj verme sistemi ile 2 yaşamı birbirine bağlamışlar;

Olay sadece sponsor olmak değil bir oyuna, bir espor turnuvasına; Olay gençlerin yaşam biçimini benimsemek, onların dilinde, onların yanında olmak. Bakın turnuva sırasında nasıl konumlandırmış Mercedes kendini, tam olması gerektiği yerde hem oyuncuları hem de taraftarların yanında. Onlara, onların hayatının bir parçası olduğunu göstermişler. Ama onların yaşı daha küçük alım güçleri yok son karar onların değil mi diyorsunuz? Yanılırsınız. Ya bundan 5 sene sonra? Bir kere artık kafalarına kazınan yanlarında olan bir markayı seçme olasılıkları sizce nedir? Hemen söyleyeyim diğer markalara göre çok ama çok daha fazla. Bugün yaşı küçük dediklerimiz yarının karar vericileri olacaklar.

Peki ya tekstil sektörü! Buna en güzel örneklerden biri Jack & Jones’un ünlü Astralis takımının sponsoru olması.

Sephora, dünyaca ünlü kozmetik markası Girl Gamers Esports Festivali’ne sponsor oldu.

Sizce Las Vegas’ta neden böylesine ihtişamlı bir espor arena açıldı?

Air Asia gibi dev bir firma senelerdir espora yatırım yapıyor, CEO’sundan tüm çalışanlarına kadar. Hatta planlarında uçakta online olarak espor oyunlarını oynayacak sistemler üzerinde çalıştıklarını da söyleyebilirim.

Geçen sene İstanbul’da düzenlenen ve tüm pazarlama, iletişim ve sposnsorluk faaliyetlerini yürüttüğümüz BLAST Pro Series İstanbul’un havasını kokladınız mı?

Peki markalar sadece esporu mu düşünmeli? Espor ve Markalar mı olmalı tek düşünmemiz gereken kavram? Hayır başta da yazdığım gibi espor ve oyun bir bütün. Markanıza en uygun stratejiyi belirlemeniz lazım. Bunun için markanızın hedef kitlesini, gelecek hedef kitlesini iyi bilmeli, seçilmesi gereken oyunu, oyun dünyasını veya turnuvayı çok iyi bilmeli ama daha da önemlisi nasıl entegre olacağınızı bilmelisiniz. Sadece parayı verip logo koyma devri çoktan bitti.

Gelin biraz da oyunlardan örnekler verelim;

Bosh markasının Türk yapımı Sanalika oyununda nasıl yer aldığını görmek ister misiniz?

Aynı şekilde bir de Turkcell’e bakalım; ve gene Sanalika oyunu. Sizce Turkcell 4.5G’yi neden bir oyunun içine entegre olarak anlatmaya çalışıyor? Cevabı videoda.

Nescafe, geceleri ayakta duranlara nasıl ve nereden hitap etti dersiniz?

Coca Cola, gençleri nasıl mutlu edeceğini çok iyi biliyor;

espor ve markalar

Fanta, Fanta Müzik Festivali… Müziği sahiplenen bir marka için müzik oyunundan daha iyi ne olabilir!

Gördüğünüz üzere burası öyle bir dünyaki size sonsuz seçenekler sunabiliyor. Peki nasıl bir kitleye ulaşıyorsunuz bunu biliyor musunuz? Eğer daha önce incelemediyseniz lütfen raporlarımıza göz atmayı unutmayın;

Rapora mutlaka bakın ama size kabaca Türkiye’den ve dünyadan geçen senenin rakamlarını verelim hemen;

Globalde bölgesel olarak baktığımızda oyun sektöründeki cirolar şu şekilde;

  1. Asya ve Pasifik ülkelerindeki total ciro: 71.4 Milyar Dolar – %52
  2. Kuzey Amerika total ciro: 32.7 Milyar Dolar- %23
  3. Avrupa, Orta Doğu ve Afrika total ciro: 28.7 Milyar Dolar – % 21
  4. Latin Amerika total ciro: 5 Milyar Dolar – %4

Global Oyun Sektöründeki platform bazlı gelir dağılımına bakarsak;

  1. Mobil Oyunlar (Smartphone) total ciro: 56.4 Milyar Dolar – %41
  2. Konsol Oyunları total ciro: 34.6 Milyar Dolar – %25
  3. İndirilebilir ve Kutu Oyunlar total ciro: 28.6 Milyar Dolar – % 21
  4. Tablet Oyunları total ciro: 13.9 Milyar Dolar – %10
  5. Web Tabanlı Oyunlar total ciro: 4.3 Milyar Dolar – %4

Toplamda 2,5 milyardan fazla oyuncu var tüm dünyada! Nasıl bu rakam durak uçuklatıyor değil mi?

Türkiye’de durum nasıl? 2018 rakamları üzerinde çalışıyoruz ama 2017 rakamları da size ilham verecektir;

  1. 30 Milyon Oyuncu
  2. 810 Milyon USD Gelir
  3. 4 Milyon Espor Taraftarı
  4. TESFED Türkiye Espor Federasyonu (Bence oldukça önemli bir gelişme ve adım)

Asın Bayrakları!

Espor ve Markalar

espor ve markalarEvet, umarım bu uzun yazı, biraz olsun espor ve oyun dünyasını tanımanıza yardımcı olmuştur. Artık dünyanın ne denli büyük olduğunu biliyorsunuz! Artık buranın farkındasınız. Morpheus’un NEO’ya sunduğu gibi size hapları sunuyoruz. Gaming in Turkey Oyun ve Espor Ajansı olarak işte biz bu dünyada 11 senedir hizmet veriyoruz. Eğer bu yazı size kesmediyse, gelin bir kahvemizi için beraber oyun oynayıp size bu dünyayı daha çok anlatalım, beraber bu dünyaya adım atalım. Sakın unutmayın yanlış adım attığınızda hem siz üzülürsünüz hem de bu dünyaya küsersiniz. Ama doğru adım atarsanız Alice’in sihirli dünyasına girmiş olursunuz. Espor ve Markalar yazımın sonunda buraya kadar okuduğunuz için sizlere teşekkür ederim.

Ben kim miyim? Ben oyunun bir parçasıyım. 🙂