Esporun son dört yıldaki inanılmaz yükselişi!

Esporun kökeni 1970’li yıllara dayansa da büyük yükselişi çok da uzak olmayan bir zamanda başladı. 2015 yılında 325 milyon dolar olan pazar hacmi, dört yılda 1 milyar dolara ulaşmış durumda. Bu yükseliş döneminde özellikle son üç yılda katedilen mesafe gerçekten muazzam görünüyor.

Raporda son üç yıla ait gelir dağılımı yer alıyor. Gelir akışına bakıldığında en tepede sponsorluklar yer alırken, 2. sırada yayın hakları, 3. sırada ürün ve bilet satış gelirleri yer alıyor.

1 milyar dolarlık bir pazar hacmine sahip olan esporda, pazar akışının 457 milyon doları sponsorlardan geliyor. Espor etkinliklerinin büyük ilgi görmesi ve genç kitlenin büyük bir çoğunluğunun espor takipçisi olması nedeniyle firmalar için espor sponsorlukları büyük önem taşıyor.

Yayın hakları gelirlerinin artması bekleniyor!

2019 yılında listenin 2. sırasında yer alan yayın hakları gelirleri de son üç yılda büyük bir yükseliş göstermiş. Espora olan ilginin son iki senede büyük bir artış göstermesi diğer yayın platformlarının da dikkatini çekmiş durumda. Ülkemizde olduğu gibi yurt dışında da büyük etkinlikler televizyondan canlı olarak yayımlanıyor. Hatta bazı ülkelerin televizyon kanallarında espor programları bile yapılıyor. Hal böyle olunca yayın gelirleri de son üç yılda 93 milyon dolardan, 251 milyon dolara çıkmış vaziyette. Ancak araştırma şirketleri 2019 yılında yayın gelirlerinin %40 artmasını bekliyor. Yakın bir gelecekte ise en büyük gelir kaynağı olacağını öngörüyorlar.

Bilet ve ürün satışı önemli gelir kaynağı!

League of Legends için her hafta, diğer oyunlar içinse her ay büyük etkinlikler oluyor. Bu etkinliklere katılmak isteyen taraftar sayısı da bir hayli fazla olabiliyor. Ülkemizde de hala çok popüler olan CS: GO’nun Avrupa’daki turnuvalarında spor salonları her turnuvada doluyor.

Ancak bundan daha önemli bir gelir kaynağı varsa kesinlikle ürün satışı. Esporculara, takımlara, etkinliklere, oyunlara ve hatta taraftarlara özel ürünler büyük talep görüyor. Yurt dışında birçok espor takımı kendi sanal mağazasını kurmuş durumda. NewZoo’nun raporunda ürün ve bilet satışı 189 milyon dolarlık bir hacme sahip.

Listenin kalan payları ise reklamlar ve oyun yapımcısı firmalara ödenen ücretler olarak iki ayrılıyor. Büyük bir pazar haline gelen espor, dünyanın en büyük firmalarının da dikkatini çekmeyi başarmış durumda. Teknolojinin gelişmesi ve esporun daha da popüler bir hale gelmesinden sonra geleneksel sporların yerini alabileceği bile konuşuluyor.

Espor Pazarında En Büyük Gelir Kaynağı Sponsorlar yazısı ilk önce Hubogi üzerinde ortaya çıktı.

• Leauge of Legends Dünya Şampiyonası 2019’un dev sponsorları!

Yarı finale kalan takımlar oyun anlamında dünyanın en iyi takımları olarak adlandırılıyorlar. Ancak dikkat çeken başka bir nokta daha var. Bu takımlar aynı zamanda kendileri gibi dev firmalarla iş anlaşmaları yapıyorlar.

Asya’daki nüfus kalabalığı nedeniyle espor Avrupa ve Amerika’ya göre çok daha popüler. Hatta öyle ki ülkelerin ordularının bile birer espor takımı olabiliyor. Popüler esporcuların yaptığı yayınlar 1 milyondan fazla kişi tarafından izleniyor. CS: GO’nun Major turnuvalarının sadece finallerinde bu rakama ulaşılabiliyor. 100 milyon izlenmelere ulaşan League of Legends Dünya Şampiyonası’nda bu sayının yaklaşık %90’ı Asya’dan olduğu iddia ediliyor. İşte tam da bu yüzden bu takımların ana sponsorları da bir hayli dikkat çeken firmalar oluyor.

SK Telecom 1(T1)

SKT1, Güney Kore’nin en ünlü GSM operatörüne ait. Zaten ismini de oradan alıyor; SK Telecom 1. Doğal olarak takımın baş sponsoru da SK Group oluyor. Firmanın yıllık olarak 17 milyar dolardan fazla geliri olduğu belirtiliyor. Avrupa ve Kuzey Amerika’nın en ünlü oyun yayın platformu Twitch ve Asya’nın popüler platformu Douyu da takımın sponsorları arasında yerini alıyor. Ayrıca dijital teknoloji markası Klevv de SKT1’in sponsorları arasında yerini aldı. Anlaşmaya göre takımın bütün takımlarına son teknoloji hafıza kartlarını firma sağlayacak. Firmanın da ismi takım giysilerinde, sosyal medya kanallarında ve web sitesinde yer alacak. Logitech de birçok espor takımına olduğu gibi Güney Kore devine sponsor olan takımlar arasında.

Son olarak SK Telecom daha önce açıkladığı iş ortaklığı ile %54’üne sahip olduğu T1 Eğlence ve Spor şirketini de resmen hayata geçirdi. Şubat ayında açıklanan ortak oluşumda Comcast Spectacor hisselerin %34’üne sahip olacak. Yeni oluşum Amerika’daki finansal turunda 41 milyon dolar topladı. T1’in amacı ise SK Telecom’u globalleştirmek ve espor sevgisini, takımlarını dünyanın dört bir yanından hayranlarla buluşturmak. Bu oluşumla beraber takım da tüm hesaplarını T1 olarak değiştirdi ve yeni tasarımlarına geçmeye başladı.

Funplus Phoenix

Worlds 2019’da sürpriz yapan büyük bir firmanın espor takımına bakacağız. Funplus isimli video oyun firması, esporun gücünün farkına geç varanlardan olmasına rağmen kısa sürede başarıya ulaştı. 2017 yılında kurulan espor takımı, iki yıl içinde Worlds 2019’da yarı final oynayabilecek düzeye gelmeyi başardı. Çin merkezli firmanın birçok oyunda espor takımı bulunuyor.

Firmanın dikkat çeken özelliği ise dört sponsorundan ikisinin yemek firması olması. Çin’in popüler cips firması Oishi, yine milyonlarca kullanıcıya sahip Twitch gibi yayın platformu olan Huya, sosyal medya platformu Bixin ve Çin restoranı Cool Fish, Funplus Phoenix’in sponsorları arasında yer alıyor. Tabii ki takımın en büyük kaynağı yine kendi firması olan Funplus video oyunu firması.

Funplus Phoenix son olarak Worlds 2019’un da global partnerleri arasında yer alan Çinli telefon üreticisi OPPO ile bir sponsorluk anlaşması imzaladı. Anlaşmaya göre ekip firmanın yeni telefonu OPPO Reno Ace modelini tanıtacak. Ayrıca bu anlaşma OPPO’nun bir espor takımıyla yaptığı ilk anlaşma olarak dikkat çekiyor.

• LoL Worlds 2019 Grup Aşaması Twitch’e damga vurdu!

Invictus Gaming

Çin denilince akıllara gelen en popüler takımlardan birisi iGaming. 2019’un başlarında sıkıntılı bir dönem geçirse de sonradan toparlayan ekip, adını Worlds 2019 yarı finaline yazdıran takımlar arasındaydı. Geçmişi de bir hayli fazla başarılarla dolu.

Takımın ana sponsorlarından ilk dikkat çekeni bir internet kafe. Evet! Yanlış duymadınız, Wanyoo isimli internet kafe takımın ana sponsorlarından biri. Asya’nın en büyük internet kafelerinden biri olarak Wanyoo, ününü tüm dünyaya yaymaya başladı. Kafe bugüne kadar 30 milyondan fazla kişiyi ağırladı.

Takımın teknoloji ürünlerini sağlayan sponsorlar ise Lenovo ve CORSAIR. Espor ve oyun meraklılarına çıkardıkları ürünlerle bir hayli popüler olan iki firma dünya devinin ana sponsorları arasında yer alıyor. iGaming Amerikalı ve Çinli teknoloji devlerini birleştirmiş durumda. Takımın giyim markası sponsoru ise yine Çin merkezli global firma Lilbetter. Ekibin diğer sponsorları arasında betway, yayın platformu Douyu, araba üreticisi Chevrolet, Lab Series ve birkaç Çinli firma bulunuyor.

• Espor takımlarının yeni gözdesi: YouTube

G2 Esports

Avrupa’nın son zamanlardaki en başarılı takımı G2 Esports, geçen sene başaramadığını bu sene başarmak için çabalıyor. Hayran kitlesi geniş olan oyunculardan kurulu olan takım firmaların da dikkatini çekmeyi başardı.

Teknolojik ekipmanları için Logitech ve AOC ile anlaşmalar yapan G2; fare, klavye, bilgisayar gibi önemli ekipmanlarını bu firmalardan karşılıyor. Bu firmalara son dönemde popülerliğini arttırmaya başlayan Aorus eşlik ediyor. Yurt dışında espor takımlarının neredeyse tamamı bu sponsorluk anlaşmaları ile hem oyuncularına kişisel ekipmanlar hem de takıma gereken tüm teknolojik ekipmanları sağlıyorlar.

Takımın bir diğer sponsoru paysafecard. İkili beraber espor organizasyonları düzenleyerek yeni yetenekler bulmayı amaçlıyorlar. Ayrıca farklı espor etkinlikleriyle de hayran buluşması ve ürün tanıtımı gibi organizasyonlar yapıyorlar.

Hyundai destekli blockchain firması Hdac, takıma en son sponsor olan firma. Yapılan anlaşmaya göre G2 Esports’un CS: GO ve PUBG takımları giysileri üzerinde firmanın logosunu taşıyacak. Hdac ise G2 Esports’un oyun evini akıllı cihazlarla donatacak.

Takımın son olarak sponsorları arasında Twitch ve Esports Management yer alıyor. Genç yetenekler bulmak için ortaklaşa çeşitli etkinlikler düzenleyen firma, bulduğu yetenekleri hem menajerlik hem de koçluk yapıyor.

Bunlar sadece ana sponsorlar!

League of Legends Dünya Şampiyonası 2019’da yarı finale kalan dev takımların ana sponsorları bu şekilde. Takımlar ayrıca turnuvalara, tarihlere özel sponsorluk anlaşmaları yaparak ekstra iş birliklerine imza atıyorlar. Örneğin Worlds 2019’da bulunan birçok takım yerel işletmelerle yaptıkları anlaşmalar ile özel etkinliklere katılıyorlar ve hayranlarıyla buluşuyorlar. Buna son olarak Dominos dahil oldu.

Sponsorlar hem gelir anlamında hem de gideri azaltmak anlamında espor takımları için çok önemli. Aynı zamanda takımların popülerliği ve hayran kitleleri de firmaların dikkatini çekmeye yetiyor. Worlds 2019 Finali’ni yaklaşık 103 milyon kişinin izlemesi bekleniyor. Bu rakam da firmaların geleneksel reklamlarla ulaşabilecekleri sayıdan bir hayli fazla.

Worlds 2019: En İyilerin Sponsorları yazısı ilk önce Hubogi üzerinde ortaya çıktı.

Konuya detaylı bir giriş yapmadan önce YouTube için öne çıkan istatistiklere bir bakalım. We Are Social ve Hootsuite’in 2019 yılı için açıkladığı istatistiklere göre Türkiye’de %92 ile en çok kullanılan sosyal medya platformu YouTube. Peki genele baktığımızda neler görüyoruz?

YouTube araştırmasında elde edilen istatistikler:

• YouTube günlük aktif kullanıcı sayısı 30 milyon.
• 1 günde izlenen video sayısı 5 milyar.
• 18-24 yaş arası gençlerin yaklaşık %96’sı YouTube kullanıyor. Bu kullanıcıların büyük bir çoğunluğu televizyon izlemiyor.

Eskiden espor bu kadar popüler değilken takımlar haberleşme ve hayran kitleleri oluşturmak için en aktif olarak Facebook’u kullanıyorlardı. Daha sonra bunun yerini daha kurumsal bir görüntü çizen Twitter aldı. Tabii sadece sosyal medya platformları yoktu; Espor haber siteleri de takımların haberleşme adına en önemli araçları arasındaydı. Hatta bu dönemlerden kalma ve hala bir numara olarak devam eden bazı siteler var; Buna HLTV.org’u örnek gösterebiliriz. Twitter’da espor takımları ciddi kitleler oluşturdular ve globalleşme yolunda ilk adımlarını attılar. Bu sırada YouTube’un inanılmaz yükselişi de devam ediyordu.

Espor takımları YouTube’a nasıl girdi?

Espor takımlarının YouTube’a ilk girişi maç içi görüntülerle oldu. Bazı takımlar oynadıkları maçları veya maçlardan bazı bölümleri YouTube’a yüklemeye başlamıştı. Ancak takımlardan daha fazla hayran düzenlemeleri içeren videolar yer alıyordu. İzlenmeler de şimdiki gibi yüksek değildi. Hatta 50 bin izlenmeyi geçenler başarılı sayılıyordu.

SK Gaming esporun en köklü takımlarından biri. Belki de espor ile beraber büyüdü bile denilebilir. Almanya’da bir grup arkadaşın kurduğu takım şu an global bir üne sahip. Bundan 8 yıl önce YouTube’a oyun içi görüntüler yükleyerek giriş yapan SK, belki de ilk sponsorlu videoyu da YouTube’a yükleyen takımlar arasında yer alabilir. Ancak altını çizmekte yarar var; Bu video YouTube’a özel değil firmanın genel olarak kullandığı bir sponsorlu video idi.  SK Gaming’in ilk sponsorlu içerikleri aradan 8 yıl geçmesine rağmen sadece 30-50 bin arasında izlendi.

YouTube espor takımları için nasıl bu kadar popüler oldu?

Espor daha büyük kitlelere ulaşmaya başladıkça takımların da hayran kitleleri büyümeye başladı. Hal böyle olunca takımlar da kendilerini birer marka haline getirdiler. Kendilerini pazarlayabilmek için de en etkili yol olan sosyal medyayı kullandılar. Oyun evi gezileri, oyuncu röportaj, yarışma videoları gibi özel içeriklerle takımlar YouTube’da kendi kitlelerini oluşturmaya başladılar.

Bu videolara olan ilgi firmaların da dikkatini çekti. Bu tarz özel içerikli videolara sponsor olmaya başlayan firmalar, ciddi geri dönüşler almaya başladı. Bu durum bu tarz içeriklere olan talebin de artmasına neden oldu. Artık takımlar özel içeriklerinin neredeyse tamamını sponsorlu olarak çekiyorlar.

Yurt dışında takımlar neler yapıyorlar?

TSM, Cloud9, fnatic, G2 ve daha sayabileceğimiz birçok popüler espor takımları artık ciddi bir şekilde YouTube tarafına yatırım yapmaya başladılar. Bu takımların bir çoğunun oyun evinde video çekimi için özel bir stüdyo var. Kamera, mikrofon, ışık vb. ekipmanlar için de ciddi paralar harcanıyor.

Ayrıca bu işler için özel çalışanları da var. Kameraman, video editör, içerik yazarı, sunucu ve daha birçok kişi, yurt dışı espor takımlarında görev alıyorlar. Ciddi bir planlama, içerik tasarımı ve pazarlama ile takımların YouTube’daki gücünün arttırılması isteniyor.

Burada asıl olan ise kesinlikle YouTube’dan elde edilecek gelir değil. Tamamen sponsorlu içeriklerden elde edilecek gelirler ve hayran kitlesinin arttırılması. Çünkü bu durum doğrudan takım ürünleri satışını da etkiliyor. Takımlar birçok ürününü ve sponsorlu firmaların ürününü bu videolara organik olarak yerleştiriyorlar. Profesyonel esporcular ise düşüncelerini aktararak, potansiyel müşterilerin artmasını sağlıyorlar.

Türkiye’de son durum ne?

Maalesef ülkemizdeki espor takımları YouTube konusunda yurt dışı takımlarının çok gerisinde. Birçok takım YouTube’u maç özetlerini ve içeriklerini yayımlamak için kullanıyor. Arada özel içerik yapmaya çalışan takımlar oluyor. Ancak bu içeriklerde istikrar sağlanamıyor.

En büyük yanılgı ise izlenme sayıları oluyor. Her sosyal medya platformunun kendisine ait bir kullanıcı kitlesi bulunuyor. Instagram’da çok fazla takipçinizin olması, YouTube’da çok fazla izlenme alacaksınız anlamına gelmiyor ya da tam tersi. Bu durum takımların en çok yanıldıkları nokta oluyor. Öncelikle ne kadar az izlenirse izlensin içerik bakımından istikrarın olması gerekiyor. Sadece video çekmek için özel prodüksiyon ve elemanlar alınamayabilir. Elbette yurt dışı takımları ile ülkemizdeki espor takımları arasında ciddi bir gelir farklılığı var. Ancak bu durumda Cloud9’ın ilk sponsorlu içeriğinde takım oyuncusu Meteos’un bilgisayar karşısında ürün tanıttığını unutmamalıyız.

YouTube ileride gerekli önem verildiği takdirde takımlar için ciddi bir gelir, sponsor ve kitle oluşturma kapısı olacaktır. Bu konuda takım bünyesinde bir şeyler yapılamıyorsa bile yurt dışında örneği olduğu gibi farklı firmalarla görüşülerek ortak işler yapılabiliyor.

Bu içeriğimizde YouTube’un yurt dışında ve ülkemizde espor takımları için öneminden ve yurt dışındaki işleyişinden kısaca bahsettik. Yurt dışında takımların ve espora girmek isteyen firmaların ciddi yatırımlar yaptığı bir platform halindeyken, ülkemizde henüz YouTube’a gerekli önem verilmediği ortaya çıkıyor. Bu yazımızın bir sonraki bölümünde YouTube’un espordaki firmalar veya girmek isteyen firmalar için önemini sayılarla anlatacağız.

Espor Takımlarının Yeni Gözdesi: YouTube yazısı ilk önce Hubogi üzerinde ortaya çıktı.